Tevredenheid

Tweede niyama

Ben je tevreden? Dan staat niets oneindig geluk, mentaal comfort, plezier en voldoening in de weg.

Herinner je je nog de boterham met tevredenheid? Na de zoveelste boterham belegd met paste of pindakaas was het welletjes, dan mochten we een boterham met tevredenheid, wat hetzelfde betekende als een droge boterham. Meestal was de honger dan ineens over en hadden we wel genoeg gegeten. Dat was precies de bedoeling.

Tevredenheid of Samtosha kun je oefenen, want tevreden ben je niet zomaar. Het moet bewust worden beoefend, getraind worden zou je kunnen zeggen. Als je naar een baby kijkt dan weet je dat er sprake is van tevredenheid als er een voldaan gevoel is ontstaan.

Een hart is pas tevreden, voldaan als er liefde is. Liefde is de behoefte van het hart. Tevredenheid geeft rust en voldaanheid. Tevredenheid is een voldaan gevoel. Zo kun je intens genieten van lekker warm weer, een heerlijk drankje in aangenaam gezelschap. Maar dat is er niet altijd. De kunst is om zonder iets nodig te hebben, toch tevreden te zijn.  Vaak ligt dat aan je eigen houding, de een ervaart pijn, de ander niet, omdat hij misschien meer accepteert en kalm blijft. Zo kom je ook bij aanvaarding. Heeft klagen zin? Natuurlijk probeer je dingen te veranderen als ze onaangenaam zijn, maar als dat niet kan, zoals nu met de pandemie, is het veel beter om te aanvaarden, en dan wordt je ook rustig en kalm. De wereld is zoals ze is.  De beoefening van Samtosha betekent juist om alles te aanvaarden zoals het gebeurt en de verwachtingen los te laten. Het leven geeft je maar een kans, pak die. Kijk naar die dingen die wel kunnen en denk positief.

Zo staat het in elk geval in de Yoga Sutra’s. Was het maar zo simpel. Tevredenheid is een groot goed en een belangrijk ingrediënt voor succes op het yogapad. Tevredenheid betekent dat je je niet spiegelt aan de anderen. Jouw lichaam is niet hetzelfde als dat van de persoon op de mat naast je. Als je jezelf vergelijkt met de anderen ontken je je eigen uniekheid en doe je jezelf tekort. Misschien heb je na jaren oefenen, die en  moeilijke asana nog steeds niet onder de knie. Probeer te omarmen hoe het op dat moment gaat. Dat geeft direct meer ontspanning. Door jezelf aan te leren niet steeds iets anders te willen, dwing je jezelf om naar binnen te kijken. Doen we dat niet en zijn we ontevreden, dan is dit volgens de Yoga Sutra’s een recept voor dukkha (lijden). Alleen als we compleet tevreden kunnen zijn met de situatie zoals hij is, hoe imperfect ook, kan volgens de yogaleer de geest ontspannen in haar ware natuur en komt er vanzelf ruimte voor geluk.

Spreuk: tevredenheid brengt voldoening en eindeloos geluk.

Oefening: Hurkhouding.  Kom in hurkzit met de voeten uit elkaar. Op matbreedte. Plaats je handpalmen tegen elkaar voor de borst en duw met je ellebogen tegen de binnenkant van de knieën. Blijf een paar minuten zo zitten. Krijg je je hielen niet op de grond, leg er dan een kussen of een opgerolde handdoek onder.